Ağırlık yetmez, veriyi de açtılar: Abu Dabi'den altı modellik tam açık filo, en büyüğü 375 milyar parametre

Abu Dabi merkezli Institute of Foundation Models (IFM), altı modelden oluşan K2 Horizon filosunu yayımladı. Modeller 0,9 milyar ile 375 milyar parametre arasında değişiyor ve hepsi 3 Eylül tarihli duyuruya göre tam açık: yalnız ağırlıklar değil, kod, eğitim verisi ve yöntem de birlikte veriliyor.

Ayrımın önemi burada. Son haftalarda sektörde konuşulan "açık ağırlık", modelin yalnız ağırlık dosyalarının paylaşılması demek; eğitim verisi ve tarifi kapalı kalıyor. IFM'in kurucusu ve MBZUAI'nin rektörü Eric Xing bu farkı şöyle koyuyor: "Açık kaynak, açık ağırlıktan çok daha fazlasıdır. Bilim, başkaları veriyi görebildiğinde, yöntemi izleyebildiğinde, sonucu yeniden üretebildiğinde ve üzerine koyabildiğinde işler."

Kol saatinden kurumsal sunucuya

Filodaki altı model şöyle ayrışıyor:

• 0,9 milyar: kol saati ve gözlük gibi çok kısıtlı ortamlar için. IFM bu ölçekte matematik, akıl yürütme ve araç kullanımında sektörün en iyisi olduğunu söylüyor.
• 3,7 milyar: telefonda çalışacak boyutta; 4 milyarın altında en iyi akıl yürütme iddiasıyla.
• 7 milyar: 10 milyarın altındaki en iyi model iddiası, yazılım mühendisliği ve derin araştırma tarafı güçlü, telefona sığıyor.
• 32 milyar (yoğun): dizüstü ve şirket içi sunucuda yerel barındırma için.
• 36 milyar (4 milyar etkin): yeni Mixture of Value Attention mimarisiyle, yalnız 4 milyar parametre çalıştırarak kendinden büyük modelleri geçtiği belirtiliyor.
• 375 milyar (23 milyar etkin): filonun amiral gemisi, kurumsal akıl yürütme ve ajan işleri için.

Altı model ortak mimariyi, ortak sözlüğü, aynı eğitim yöntemini ve aynı arayüzleri paylaşıyor (0,9 milyarlıkta sözlük daha küçük). Böylece geliştirici küçük modelde prototip yapıp büyüğüne geçerken dağıtım akışını değiştirmek zorunda kalmıyor.

İki teknik yenilik

Duyuruda iki başlık öne çıkarılıyor. Birincisi "difüzyon damıtma": token'ları blok blok paralel üreten bir teknik, yanıt kalitesini bozmadan hızı yaklaşık 3 kat artırdığı belirtiliyor. İkincisi "değer dikkati karışımı" (MoVA): ek işlem yükü getirmeden akıl yürütmeyi iyileştirdiği söylenen bir mimari.

IFM'in Silikon Vadisi laboratuvarı direktörü Hector Liu, filo yaklaşımını şöyle anlatıyor: "Tek bir model yayımlamak yerine bütün bir filoyu birden yayımlıyoruz. Geliştirici en küçük modelde prototip yapıp amiral gemisine ölçekleyebilir ve yol boyunca söylediğimiz her iddiayı doğrulayabilir."

Nereden erişilir

Modeller Hugging Face üzerinden, ayrıca vLLM ve SGLang ile hemen kullanılabiliyor. API tarafında Compass, Cerebras ve Nebius çıkarım ortağı olarak listeleniyor. Model ve kod Apache 2.0 lisansıyla yayımlandı.

Kim yayımladı

IFM, Mohamed bin Zayed Yapay Zeka Üniversitesi (MBZUAI) tarafından Mayıs 2025'te kuruldu ve bugün Abu Dabi, Silikon Vadisi ile Paris'te üç ofiste çalışıyor. Enstitünün model ailesinde K2 serisinin yanı sıra Jais (Arapça büyük dil modeli) ve PAN (bedenlenmiş akıl yürütme için dünya modeli) bulunuyor. 2019'da kurulan MBZUAI'de 50'den fazla ülkeden yaklaşık bin öğrenci var.

Neden önemli

Kendi verisini kurum içinde tutmak zorunda olan bir şirket için mesele modelin ne kadar iyi olduğu kadar, ne kadar denetlenebilir olduğu. Eğitim verisi ve tarifi açık olan bir modelde kurum, modelin neyle eğitildiğini görebilir, uyum ve mevzuat sorularına belge gösterebilir, ve modeli kendi verisiyle yeniden üretebilir. Ağırlığı açık ama verisi kapalı bir modelde bunların hiçbiri mümkün değil.

Duyurunun zamanlaması da ayrıca dikkat çekici: aynı hafta açık model deposu Hugging Face'in NVIDIA tarafından satın alındığı doğrulandı.